గతేడాది నుంచి దేశంలోని పలు రాష్ట్రాల్లో ఓటర్ల జాబితాల సమగ్ర సవరణ ప్రక్రియ కొనసాగుతోంది. అయితే, ఎన్నికల సమయంలోనే ఈ ప్రక్రియ చేపట్టడంపై ఆయా రాష్ట్రాల్లో తీవ్ర అభ్యంతరాలు, విమర్శలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో, సమగ్ర సవరణ ప్రక్రియ ద్వారా దేశవ్యాప్తంగా కొత్తగా 2.73 కోట్ల మంది యువ ఓటర్లు నమోదైనట్లు కేంద్ర ఎన్నికల సంఘం అధికారులు తాజాగా వెల్లడించారు. దీంతో ప్రతి ఏడాది నిర్వహించే సమగ్ర సమీక్ష చేపట్టకపోవడం వల్లే ఓటర్ల నమోదు ప్రక్రియ నిలిచిపోయిందన్న విమర్శలకు ఈ గణాంకాలు సమాధానంగా నిలిచాయి.
కేంద్ర ఎన్నికల సంఘం (ఈసీ) 2025లో స్పెషల్ ఇంటెన్సివ్ రివిజన్ (SIR) ప్రక్రియను ప్రారంభించినప్పటి నుంచి 18 నుంచి 28 ఏళ్ల వయస్సు గల దాదాపు 2.73 కోట్ల మంది యువ ఓటర్లు కొత్తగా ఓటర్ల జాబితాలో చేరినట్లు అధికారులు వెల్లడించారు. వార్షిక సమగ్ర సమీక్ష (SSR) నిర్వహించకపోవడం వల్ల యువ ఓటర్ల నమోదు నిలిచిపోయిందంటూ వస్తున్న ప్రచారాన్ని ఈసీ అధికారులు ఖండించారు.
వార్షిక సమీక్షతో సంబంధం లేకుండానే అర్హులైన పౌరులు తమ పేర్లను ఓటర్ల జాబితాలో నమోదు చేసుకునే అవకాశం నిరంతరం అందుబాటులో ఉందని ఈసీ స్పష్టం చేసింది. ఇందుకోసం ‘కంటిన్యూ అప్‌డేట్’ (Continuous Updation) విధానం అమల్లో ఉందని తెలిపింది.
2.73 కోట్ల మంది గణాంకాల్లో తొలిసారి ఓటు హక్కు పొందిన యువతతో పాటు, గతంలోనే అర్హత ఉన్నప్పటికీ ఇటీవల ఓటర్ల జాబితాలో చేరినవారు, అలాగే తమ వివరాలను అప్‌డేట్ చేసుకున్న 18 నుంచి 28 ఏళ్ల మధ్య వయస్సు ఉన్నవారు కూడా ఉన్నారని అధికారులు వివరించారు.
ప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టం, 1950లోని సెక్షన్ 14కు 2021లో చేసిన సవరణ ప్రకారం, ఓటర్ల జాబితాలో పేరు లేని అర్హులైన పౌరులు లేదా జనవరి 1, ఏప్రిల్ 1, జులై 1, అక్టోబర్ 1 తేదీల నాటికి 18 ఏళ్లు పూర్తి చేసుకునే వారు ఎలాంటి ప్రత్యేక సమీక్ష కోసం వేచి చూడాల్సిన అవసరం లేకుండా తమ పేర్లను నమోదు చేసుకోవచ్చని ఈసీ పేర్కొంది.
అంటే, అర్హత పొందిన వెంటనే నిరంతర అప్‌డేట్ విధానం ద్వారా ఓటర్ల జాబితాలో పేరు నమోదు చేసుకునే అవకాశం ఉంటుంది. SSR (Special Summary Revision), SIR (Special Intensive Revision) రెండూ ప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టంలోని సెక్షన్ 21(3) కింద చేపట్టే ప్రత్యేక పునర్విమర్శ ప్రక్రియలు మాత్రమేనని ఈసీ స్పష్టం చేసింది.
ఈ రెండు ప్రక్రియలను ఒకేసారి నిర్వహించాలనే చట్టబద్ధమైన నిబంధన ఏదీ లేదని అధికారులు స్పష్టం చేశారు. ప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టంలోని సెక్షన్ 14(బీ)కు చేసిన సవరణతో ఓటరు అర్హతకు సంబంధించి ఏడాదిలో నాలుగు అర్హత తేదీలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి.
ఈ నాలుగు తేదీల్లో ఏదైనా ఒక తేదీ నాటికి 18 ఏళ్లు పూర్తి చేసుకునే పౌరులు ముందుగానే ‘ఫారం-6’ ద్వారా ఓటరు నమోదుకు దరఖాస్తు చేసుకోవచ్చు. అయితే, దరఖాస్తుదారుడు 18 ఏళ్ల అర్హత వయస్సు చేరుకునే త్రైమాసికంలో ఆ దరఖాస్తును పరిశీలించి నమోదు ప్రక్రియను పూర్తి చేస్తారు.
తుది ఓటర్ల జాబితా ప్రచురించిన తర్వాత కూడా ఓటర్ల జాబితా నిరంతరం నవీకరించే ప్రక్రియ కొనసాగుతుందని ఎన్నికల సంఘం తెలిపింది. అందువల్ల కొత్తగా అర్హత పొందే వారు తదుపరి ఓటర్ల జాబితా సమీక్ష వరకు వేచి ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. కొత్త ఓటర్ల నమోదుకు ‘ఫారం-6’ను ఉపయోగించాల్సి ఉంటుంది.