భారతీయ రైల్వేల్లో పగటి ప్రయాణాలకు శతాబ్ది, వందే భారత్ రైళ్లు ప్రముఖ ఎంపికలుగా ఉన్నాయి. రెండూ ఏసీ, రిజర్వ్‌డ్ సర్వీసులే అయినప్పటికీ వాటి రూపకల్పన, వేగం, సౌకర్యాల్లో కొన్ని తేడాలు ఉన్నాయి. వందే భారత్ ఆధునిక సాంకేతికత, అధిక వేగం, సెల్ఫ్‌ప్రొపెల్డ్ డిజైన్ వంటి ప్రత్యేకతలను కలిగి ఉంది. మరోవైపు, శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్‌కు సుదీర్ఘ చరిత్రతో పాటు కొన్ని మార్గాల్లో విస్టాడోమ్ కోచ్‌ల సదుపాయం కూడా అందుబాటులో ఉంది. కాబట్టి ప్రయాణించే మార్గం, సమయం, సౌకర్యాలు, టికెట్ ధర వంటి అంశాలను పరిశీలించి మీ అవసరాలకు సరిపోయే రైలును ఎంచుకోవచ్చు.
భారతీయ రైల్వేల్లో పగటిపూట నగరాల మధ్య వేగంగా ప్రయాణించేందుకు శతాబ్ది రైళ్లు ఎన్నో ఏళ్లుగా సేవలందిస్తున్నాయి. తాజాగా వందే భారత్ రైళ్లు అందుబాటులోకి రావడంతో ప్రయాణికులకు మరో ఆధునిక ప్రత్యామ్నాయం లభించింది. రెండు రైళ్లూ ప్రధానంగా ఏసీ, రిజర్వ్‌డ్ సీటింగ్‌తో పగటిపూట నడిచే సర్వీసులే. అయితే రైలు నిర్మాణం, వేగం, కోచ్‌ల అమరిక, ప్రయాణికులకు అందించే సౌకర్యాల్లో మాత్రం స్పష్టమైన తేడాలు ఉన్నాయి.
వేగంలో వందే భారత్ ప్రత్యేకత
మౌలిక సదుపాయాలు అనుమతించే మార్గాల్లో వందే భారత్ రైళ్లు గంటకు 160 కిలోమీటర్ల వరకు వేగాన్ని అందుకోగలవు. వేగంగా యాక్సిలరేట్ అయ్యేలా వీటిని ట్రైన్‌సెట్ సాంకేతికతతో రూపొందించారు.
శతాబ్ది రైళ్ల గరిష్ఠ వేగం సాధారణంగా సంబంధిత మార్గాన్ని బట్టి గంటకు 130 కిలోమీటర్ల వరకు ఉంటుంది. అయితే గరిష్ఠ వేగం మాత్రమే ప్రయాణ సమయాన్ని నిర్ణయించదు. మార్గం, స్టాప్‌ల సంఖ్య, ట్రాక్ పరిస్థితులు, రైళ్ల రాకపోకలు వంటి అంశాలపై మొత్తం ప్రయాణ సమయం ఆధారపడి ఉంటుంది.
రెండూ పగటిపూట ప్రయాణానికే
వందే భారత్, శతాబ్ది రెండూ ప్రధానంగా సీటింగ్‌తో కూడిన పగటిపూట సర్వీసులు. వందే భారత్‌ను మధ్య, సుదూర నగరాల మధ్య వేగవంతమైన ప్రయాణానికి ప్రవేశపెట్టారు. సాధారణంగా కొన్ని గంటల్లో నగరాల మధ్య ప్రయాణించే మార్గాల్లో ఇవి నడుస్తున్నాయి.
శతాబ్ది రైళ్ల ప్రయాణ దూరం ఒక్కో సర్వీసును బట్టి మారుతుంది. అదే రోజున గమ్యస్థానానికి వెళ్లి తిరిగి రావాలనుకునే ప్రయాణికులకు ఇవి చాలా కాలంగా ఉపయోగపడుతున్నాయి.
సీటింగ్‌లో పెద్దగా తేడా లేదు
సాధారణ సర్వీసుల్లో రెండు రైళ్లలోనూ AC Chair Car (CC), Executive Chair Car (EC) తరగతులు అందుబాటులో ఉంటాయి. CC సాధారణ సీటింగ్ కాగా, ECలో మరింత విశాలమైన సీటింగ్ ఉంటుంది.
వందే భారత్‌లో రిక్లైనింగ్ సీట్లు, ఛార్జింగ్ పాయింట్లు, వ్యక్తిగత రీడింగ్ లైట్లు, ప్రయాణికుల సమాచార డిస్‌ప్లేలు వంటి ఆధునిక సదుపాయాలు ఉన్నాయి. కొన్ని ఎగ్జిక్యూటివ్ క్లాస్ కోచ్‌లలో సీట్లు తిరిగే సదుపాయం కూడా ఉంటుంది.
శతాబ్ది రైళ్లలో ఎంపిక చేసిన సర్వీసులకు విస్టాడోమ్ కోచ్‌లను కూడా జోడించారు. పెద్ద కిటికీలు, గాజు పైకప్పు భాగాలు, ప్రత్యేక సీటింగ్ వంటి సదుపాయాలతో ప్రయాణికులు మార్గంలోని ప్రకృతి దృశ్యాలను వీక్షించవచ్చు.
ఆధునిక సదుపాయాల్లో వందే భారత్
వందే భారత్ రైళ్లలో ఆటోమేటిక్ ప్యాసింజర్ డోర్లు, ప్యాసింజర్ ఇన్ఫర్మేషన్ డిస్‌ప్లేలు, GPS ఆధారిత సమాచార వ్యవస్థ, CCTV, బయో-వాక్యూమ్ టాయిలెట్లు, ఆన్‌బోర్డ్ ఇన్ఫోటైన్‌మెంట్ వంటి సదుపాయాలు ఉన్నాయి.
శతాబ్ది రైళ్లలోనూ కాలక్రమేణా ఆధునీకరణ చేపట్టారు. పాత కోచ్‌ల స్థానంలో LHB కోచ్‌లను ప్రవేశపెట్టారు. సర్వీసును బట్టి ప్రయాణికులకు అదనపు సౌకర్యాలు, క్యాటరింగ్, ఇతర ఆధునిక ఫీచర్లు అందుబాటులో ఉంటాయి.
ఆహార సదుపాయాలు మార్గాన్ని బట్టి ఉంటాయి
రెండు రైళ్లలోనూ సంబంధిత సర్వీస్‌లో అందుబాటులో ఉన్న క్యాటరింగ్ విధానం ప్రకారం ఆహారం అందిస్తారు. ప్రయాణ సమయాన్ని బట్టి టీ, అల్పాహారం, భోజనం, సాయంత్రం స్నాక్స్ వంటి వాటిని అందించే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే ప్రతి రైలులో మెనూ ఒకే విధంగా ఉండదు. మార్గం, ప్రాంతం, ప్రయాణ సమయం, సర్వీస్‌ను బట్టి ఆహారంలో మార్పులు ఉండవచ్చు.
అసలు తేడా రైలు నిర్మాణంలోనే
వందే భారత్ సెల్ఫ్-ప్రొపెల్డ్ ఎలక్ట్రిక్ ట్రైన్‌సెట్. అంటే ప్రయాణికుల కోచ్‌లను లాగేందుకు ప్రత్యేక లోకోమోటివ్ అవసరం ఉండదు. కోచ్‌లలోనే మోటార్ వ్యవస్థ ఉండటంతో వేగంగా యాక్సిలరేట్ అయ్యేలా రైలు రూపకల్పన చేశారు.
శతాబ్ది మాత్రం సాధారణంగా లోకోమోటివ్-హాల్డ్ రైలు. ఇందులో ప్రత్యేక ఇంజిన్ ప్రయాణికుల కోచ్‌లను లాగుతుంది. వందే భారత్ ట్రైన్‌సెట్లు సర్వీసును బట్టి 8, 16 లేదా 20 కోచ్‌ల కాన్ఫిగరేషన్‌లో ఉంటాయి. శతాబ్ది రేక్‌లోని కోచ్‌ల సంఖ్య కూడా సర్వీసును బట్టి మారుతుంది.
చివరగా..
వందే భారత్, శతాబ్ది రెండూ పగటిపూట వేగవంతమైన అంతర్‌నగర ప్రయాణానికి ఉపయోగపడే ఏసీ రైళ్లు. వందే భారత్‌లో కొత్త తరం ట్రైన్‌సెట్ డిజైన్, వేగవంతమైన త్వరణం, ఆధునిక ఇంటీరియర్లు, ఆటోమేటిక్ తలుపులు వంటి ఫీచర్లు ప్రత్యేకతగా నిలుస్తాయి. శతాబ్ది మాత్రం దశాబ్దాలుగా కొనసాగుతున్న నెట్‌వర్క్‌తో పాటు ఎంపిక చేసిన మార్గాల్లో విస్టాడోమ్ వంటి ప్రత్యేక కోచ్‌లను అందిస్తోంది.
అందువల్ల టికెట్ బుక్ చేసుకునే ముందు రైలు పేరు మాత్రమే కాకుండా మార్గం, ప్రయాణ సమయం, ఛార్జీ, స్టాప్‌లు, అందుబాటులో ఉన్న సీటింగ్, ఇతర సౌకర్యాలను కూడా పరిశీలించి తమ అవసరాలకు అనుగుణంగా సర్వీస్‌ను ఎంచుకోవచ్చు.