రష్యాలోని ఇర్కుట్స్క్ ప్రాంతంలో ప్లేగు వ్యాధిపై పరిశోధనలు చేసే సంస్థలో పనిచేస్తున్న ఓ మహిళ ఈ వ్యాధితో మరణించినట్లు వచ్చిన వార్తలు ఆన్‌లైన్‌లో చర్చకు దారితీశాయి. ముఖ్యంగా ఉత్తర అమెరికాలో ప్లేగు వ్యాధి గురించి చర్చలు పెరిగాయి. ఈ వ్యాధి సోకితే ఎలాంటి చికిత్స అందిస్తారు? ముందస్తుగా ఏవైనా మందులు అందుబాటులో ఉంచుకోవాలా? అనే ప్రశ్నలపై ఆసక్తి నెలకొంది. అయితే, సదరు మహిళ ప్లేగు వ్యాధితో మరణించినట్లు రష్యా అధికారులు అధికారికంగా ధ్రువీకరించలేదు. కాబట్టి ఈ వార్తలను నిర్ధారిత సమాచారంగా భావించకూడదు. ప్లేగు అనుమానం ఉన్నప్పుడు స్వయంగా మందులు వాడకుండా వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించాలి.
Plague | రష్యాలో ప్లేగు కలకలం.. రూ.25 వేల మెడికల్ కిట్ కొనుగోలుకు ప్రచారం!
రష్యాలోని ఇర్కుట్స్క్ ప్రాంతంలో ప్లేగు వ్యాధి పరిశోధనా సంస్థలో పనిచేస్తున్న ఓ మహిళ ఈ వ్యాధితో మరణించినట్లు వచ్చిన వార్తలు ఉత్తర అమెరికాలో ఆన్‌లైన్‌లో చర్చకు దారితీశాయి. దీంతో ప్లేగు వ్యాధికి ఎలాంటి చికిత్స అందుబాటులో ఉంది? ముందస్తు జాగ్రత్తగా ఏవైనా మందులు అందుబాటులో ఉంచుకోవాలా? అనే ప్రశ్నలు తెరపైకి వచ్చాయి. అయితే, సదరు మహిళ ప్లేగు వ్యాధితో మరణించినట్లు రష్యా అధికారులు అధికారికంగా ధ్రువీకరించలేదు. ఆమెతో సంబంధం ఉన్న వ్యక్తులను గుర్తించి పరీక్షించిన తర్వాత ఎలాంటి ఆరోగ్య సమస్యలు బయటపడలేదని స్థానిక గవర్నర్ వెల్లడించారు.
మరోవైపు, సోషల్ మీడియాలో కొందరు ఇన్‌ఫ్లుయెన్సర్లు, అత్యవసర పరిస్థితుల కోసం ముందుగానే సిద్ధంగా ఉండాలనుకునే వారికి ఓ మెడికల్ కిట్‌ను కొనుగోలు చేయాలని సూచిస్తున్నారు. ఈ కిట్ ధర సుమారు 300 డాలర్లు (భారత కరెన్సీలో దాదాపు రూ.25 వేలకుపైగా) ఉంటుందని ప్రచారం చేస్తున్నారు. అయితే, ఇలాంటి వార్తలు లేదా సోషల్ మీడియా ప్రచారాన్ని చూసి ఆందోళనతో మందులు కొనుగోలు చేయడం, వైద్యుల సలహా లేకుండా యాంటీబయాటిక్స్ వాడటం సరికాదు. ప్లేగు అనుమానం ఉన్నప్పుడు వెంటనే వైద్య సహాయం పొందాలి. సరైన సమయంలో చికిత్స ప్రారంభిస్తే ఈ వ్యాధిని నియంత్రించే అవకాశం ఉంటుంది.
సోషల్ మీడియాలో విస్తృత ప్రచారం..
ఈ మెడికల్ కిట్‌ను ఉపయోగిస్తే అత్యవసర పరిస్థితుల్లో ఆసుపత్రికి వెళ్లాల్సిన అవసరం ఉండదంటూ కొందరు సోషల్ మీడియాలో ప్రచారం చేస్తున్నారు. ‘అందరూ ఆందోళనతో పరుగులు తీసే వరకు వేచి ఉండకండి.. ముందుగానే సిద్ధంగా ఉండండి’ అనే సందేశంతో ఫేస్‌బుక్‌లో ప్రచురించిన ఓ వీడియోకు 1.61 లక్షలకు పైగా వీక్షణలు వచ్చాయి. ఈ పోస్టుల్లో రష్యా, ప్లేగు వంటి హ్యాష్‌ట్యాగ్‌లను ఉపయోగించడంతో పాటు వ్యక్తిగత డిస్కౌంట్ కోడ్‌లను కూడా జత చేశారు. అంటే, ఈ కోడ్‌ల ద్వారా కిట్‌లను కొనుగోలు చేస్తే ప్రచారం చేస్తున్న వారికి ఆర్థిక ప్రయోజనం చేకూరే అవకాశం ఉంది.
ఈ ప్రచారం నేపథ్యంలో ‘ది వెల్‌నెస్ కంపెనీ’ బ్రాండ్‌ కోసం ఆన్‌లైన్‌లో శోధనలు కూడా పెరిగినట్లు గూగుల్ ట్రెండ్స్ గణాంకాలు సూచించాయి. అమెరికాకు చెందిన కార్డియాలజిస్ట్ పీటర్ మెక్‌కలౌ ఈ కంపెనీకి ప్రధాన ప్రచారకర్తగా ఉన్నారు. గతంలో ఆయన కోవిడ్‌-19కు సంబంధించి కుట్ర సిద్ధాంతాలు, వైద్యపరమైన తప్పుడు సమాచారాన్ని ప్రచారం చేయగా, వాటిలో కొన్ని వాదనలను ఏఎఫ్‌పీ వార్తా సంస్థ వాస్తవ నిర్ధారణలో తప్పుగా గుర్తించింది. ఈ మెడికల్ కిట్‌లపై అడిగిన ప్రశ్నలకు కంపెనీ వెంటనే స్పందించలేదు.
డాక్సీసైక్లిన్ పేరుతో ప్రచారం..
సోషల్ మీడియాలో ‘డీసీ డ్రైనో’గా గుర్తింపు పొందిన రోజన్ ఓహ్యాండ్లీ, ఈ కిట్‌లో డాక్సీసైక్లిన్ అనే యాంటీబయాటిక్ ఉన్న విషయాన్ని తన 29 లక్షల మంది అనుచరులకు వివరించారు. ప్లేగు కేసులు నమోదయ్యే కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఈ వ్యాధి చికిత్సకు ఉపయోగించే యాంటీబయాటిక్స్‌లో డాక్సీసైక్లిన్ కూడా ఒకటి. అయితే, ప్లేగు వ్యాధికి చికిత్స అందించే విధానాలు వైద్యులకు తెలుసునని టొరంటో జనరల్ ఆసుపత్రికి చెందిన అంటువ్యాధుల నిపుణుడు ఐజాక్ బోగోచ్ తెలిపారు.
ప్లేగు తీవ్రమైన వ్యాధి అయినప్పటికీ, వ్యాధి సోకినట్లు నిర్ధారణ కాకుండా లేదా బాధితులతో సంబంధం ఉన్నట్లు వైద్యపరంగా గుర్తించకుండానే యాంటీబయాటిక్స్ వాడటం సరికాదని ఆయన హెచ్చరించారు. రష్యాలో వెలుగులోకి వచ్చినట్లు ప్రచారం జరుగుతున్న కేసు ఇంకా ధ్రువీకరించబడలేదని, దాని ఆధారంగా మహమ్మారి ముప్పు ఉందని భావించడం సమంజసం కాదని పేర్కొన్నారు.
ముందుజాగ్రత్తగా యాంటీబయాటిక్స్ తీసుకోవచ్చా?
ఉత్తర అరిజోనా విశ్వవిద్యాలయంలో ప్లేగు వ్యాధిపై పరిశోధనలు చేస్తున్న ప్రొఫెసర్ పాల్ కీమ్ కూడా ఇదే అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తం చేశారు. ఉత్తర అమెరికా ప్రజలు ముందుజాగ్రత్త పేరుతో డాక్సీసైక్లిన్ తీసుకోవాల్సిన అవసరం లేదని తెలిపారు. వైద్యుల సూచన లేకుండా యాంటీబయాటిక్స్ వాడటం వల్ల పేగుల్లోని సూక్ష్మజీవుల సమతుల్యత దెబ్బతినవచ్చని, యాంటీబయాటిక్స్‌ను తట్టుకునే బ్యాక్టీరియా అభివృద్ధి చెందే ప్రమాదం ఉందని వివరించారు. దీనివల్ల భవిష్యత్తులో నిజంగా చికిత్స అవసరమైనప్పుడు మందులు ఆశించినంత ప్రభావవంతంగా పనిచేయకపోవచ్చని హెచ్చరించారు.
ఈ మెడికల్ కిట్‌లలో ఐవర్‌మెక్టిన్ వంటి ప్రిస్క్రిప్షన్ మందులు కూడా ఉన్నట్లు ప్రచారం జరుగుతోంది. అయితే, ఐవర్‌మెక్టిన్‌ను బ్యాక్టీరియా వల్ల వచ్చే ప్లేగు వంటి వ్యాధుల చికిత్సకు సాధారణంగా ఉపయోగించరు. అమెరికా ఆహార, ఔషధ నియంత్రణ సంస్థ (ఎఫ్‌డీఏ) ఆమోదించిన కొన్ని వినియోగాల్లో భాగంగా, నిర్దిష్ట పరాన్నజీవుల వల్ల కలిగే వ్యాధుల చికిత్సకు ఈ మందును ఉపయోగిస్తారు.
ఐవర్‌మెక్టిన్ అన్ని వ్యాధులకూ పరిష్కారమా?
ఆరోగ్యానికి సంబంధించిన తప్పుడు సమాచారాన్ని ప్రచారం చేసే కొందరు ఐవర్‌మెక్టిన్‌ను అనేక వ్యాధులకు పరిష్కారంగా చూపిస్తున్నారు. కోవిడ్‌-19 చికిత్సలో ఈ మందు ప్రభావవంతంగా పనిచేస్తుందనే వాదనలకు తగిన శాస్త్రీయ ఆధారాలు లభించకపోవడంతో, దాని వినియోగంపై అధికారులు హెచ్చరికలు జారీ చేశారు. క్లినికల్‌ ట్రయల్స్‌లోనూ ఆశించిన ప్రయోజనాలకు తగిన ఆధారాలు లభించలేదు.
ప్రజారోగ్య సంక్షోభాలు తలెత్తినప్పుడు నిరూపణ లేని వైద్య పరిష్కారాలను విక్రయించే ప్రయత్నాలు గతంలోనూ జరిగాయి. మే నెలలో ఓ క్రూయిజ్‌ నౌక ప్రయాణికుడికి అరుదైన హాంటావైరస్‌ సోకినట్లు వార్తలు వచ్చినప్పుడు, దానికి నివారణగా ఐవర్‌మెక్టిన్‌ను ఉపయోగించవచ్చంటూ కొందరు సోషల్ మీడియాలో ప్రచారం చేశారు. అయితే, ఇలాంటి వాదనలను సమర్థించే శాస్త్రీయ ఆధారాలు ఉన్నాయా లేదా అన్నది పరిశీలించకుండా వాటిని నమ్మకూడదు.
విటమిన్ డి3, జింక్‌తో ఎబోలా నయమవుతుందా?
2026లో డెమొక్రటిక్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కాంగోలో ఎబోలా వ్యాప్తి నేపథ్యంలో, విటమిన్ డి3, జింక్ తీసుకుంటే వ్యాధి నయమవుతుందంటూ ఓ వైద్యుడు సూచిస్తున్నట్లుగా వీడియోలు ప్రచారంలోకి వచ్చాయి. సప్లిమెంట్లను విక్రయించే కొన్ని ఖాతాలు ఈ వీడియోలను విస్తృతంగా షేర్ చేశాయి. అయితే, విటమిన్ డి3, జింక్ ఎబోలాను నయం చేస్తాయని నిరూపించే ఆధారాలు లేవు.
ఆల్బెర్టా విశ్వవిద్యాలయానికి చెందిన ప్రొఫెసర్, తప్పుడు సమాచార వ్యాప్తిపై నిపుణుడు తిమోతి కాల్‌ఫీల్డ్ ఈ ధోరణిపై ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. ఆరోగ్య సంక్షోభాలు తలెత్తినప్పుడు ప్రజల్లోని భయాందోళనలు, అనిశ్చితిని ఆసరాగా చేసుకుని కొందరు శాస్త్రీయంగా నిరూపణ కాని ఉత్పత్తులను విక్రయించేందుకు ప్రయత్నిస్తారని ఆయన వివరించారు.
వైద్యుల సలహా తప్పనిసరి..
ప్లేగు వంటి తీవ్రమైన అంటువ్యాధులపై ఆందోళనతో వైద్యుల సూచన లేకుండా యాంటీబయాటిక్స్, ఐవర్‌మెక్టిన్ లేదా ఇతర మందులు తీసుకోవడం ప్రమాదకరం. వ్యాధి నిర్ధారణ, చికిత్స, మందుల వినియోగం వంటి అంశాల్లో అర్హత కలిగిన వైద్య నిపుణుల సూచనలనే పాటించాలి. సోషల్ మీడియాలో ప్రచారమయ్యే మెడికల్ కిట్‌లు లేదా సప్లిమెంట్లు వ్యాధులను నివారిస్తాయని, ఆసుపత్రి చికిత్స అవసరాన్ని తప్పిస్తాయని చెప్పే వాదనలను నమ్మే ముందు వాటికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు ఉన్నాయో లేదో నిర్ధారించుకోవాలి.