చీకటిపై వెలుగు, చెడుపై మంచి, అజ్ఞానంపై జ్ఞానం సాధించిన విజయానికి ప్రతీకగా దీపావళి పండుగను దేశవ్యాప్తంగా ఎంతో వైభవంగా జరుపుకుంటారు. ఈ పండుగ వేడుకలు ధనతేరస్‌ లేదా ధన త్రయోదశితో ప్రారంభమవుతాయి. అయితే ధన త్రయోదశి అంటే కేవలం డబ్బు, బంగారం, వెండి వంటి విలువైన వస్తువులను కొనుగోలు చేయడం మాత్రమే కాదని ఆధ్యాత్మిక గురువు గురుదేవ్‌ రవిశంకర్‌ పేర్కొన్నారు. మనలో ఉన్న సమృద్ధి భావనను గుర్తించి, జీవితంలో సంతృప్తిని అనుభవించడమే ఈ పండుగలోని అసలైన అంతరార్థమని వివరించారు. మనకు నిజంగా ఏది అవసరమో అది తప్పకుండా మనకు లభిస్తుందనే విశ్వాసంతో ఉండాలని సూచించారు. సంపద అంటే కేవలం భౌతిక ఆస్తులు మాత్రమే కాదని, మనసులోని సంతృప్తి, నమ్మకం, సమృద్ధి భావన కూడా సంపదలో భాగమేనని ఆయన సందేశమిచ్చారు. ఇదే నిజమైన ధన త్రయోదశి సారాంశమని తెలిపారు.

ఐదు రోజుల పాటు వైభవంగా జరిగే దీపావళి వేడుకలు ధన త్రయోదశితో ప్రారంభమై భగినీ హస్తభోజనంతో ముగుస్తాయి. అయితే ధన త్రయోదశిని కేవలం ఆర్థిక సంపద, బంగారం, వెండి, ఆభరణాల కొనుగోళ్లకు మాత్రమే పరిమితం చేయకూడదని గురుదేవ్‌ శ్రీశ్రీ రవిశంకర్‌ అన్నారు. సంపద అంటే విలువైన వస్తువులు, లోహాలు లేదా డబ్బును కూడబెట్టుకోవడం మాత్రమే కాదని వివరించారు. మనిషిలోని ఉత్సాహం, తేజస్సు, సానుకూల ఆలోచనలు కూడా నిజమైన సంపదలో భాగమేనని పేర్కొన్నారు. ఎప్పుడూ తమకు ఏదో లోటు ఉందనే భావనతో జీవించేవారు.. తమ చుట్టూ ఉన్న అవకాశాలను, అందుబాటులో ఉన్న సంపదను గుర్తించలేరని తెలిపారు.

సంపదకు అసలైన అర్థం ఇదే!

‘‘ధన త్రయోదశితోనే దీపావళి సంబరాలు ప్రారంభమవుతాయి. సాధారణంగా ఈ పర్వదినాన్ని ఆర్థిక సంపద, ఐశ్వర్యంతో ముడిపెట్టి చూస్తుంటాం. కానీ వేదజ్ఞానం ప్రకారం సంపదకు అర్థం చాలా విస్తృతమైనది. బంగారం, వెండి వంటి విలువైన లోహాలు లేదా డబ్బును పోగు చేసుకోవడమే సంపద కాదు. ప్రాచీన ఋషులు సంపదకు మరింత విశిష్టమైన నిర్వచనాన్ని అందించారు. మనలోని ఉత్సాహం, తేజస్సు కూడా సంపదే. ప్రకృతి మనకు ప్రసాదించిన గాలి, సూర్యరశ్మి వంటి సహజ వనరులు కూడా అమూల్యమైన సంపదలే. నేటి సాంకేతిక పరిజ్ఞానంతో గాలి, సూర్యరశ్మి నుంచి విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేసి వాటిని సంపదగా ఎలా మార్చుకోవచ్చో మనం చూస్తున్నాం’’ అని గురుదేవ్‌ శ్రీశ్రీ రవిశంకర్‌ వివరించారు.

జీవితం కూడా ఒక అపురూపమైన సంపదేనని గురుదేవ్‌ శ్రీశ్రీ రవిశంకర్‌ అన్నారు. అసలు జీవితమే లేకపోతే మిగిలిన సంపదలు, విలువైన వస్తువుల వల్ల ఎలాంటి ప్రయోజనం ఉండదని వివరించారు. జీవశక్తి లేదా ప్రాణశక్తిని ‘వసు’ అని కూడా పిలుస్తారని, అది కూడా ఒక గొప్ప సంపదేనని పేర్కొన్నారు. జీవితమే అసలైన ఐశ్వర్యమనే విషయాన్ని గుర్తించినప్పుడు మనలో కృతజ్ఞతా భావం పెరుగుతుందని చెప్పారు. మనకు లభించిన జీవితంతో పాటు ప్రకృతి ప్రసాదించిన ప్రతి వరాన్ని గౌరవించడం, వాటి పట్ల కృతజ్ఞత కలిగి ఉండటమే నిజమైన సంపదకు నిదర్శనమని తెలిపారు.

ఎప్పుడూ తమ దగ్గర ఏదో లేదనే లేమి భావనతో జీవించేవారు.. జీవితంలో అందుబాటులో ఉన్న అవకాశాలను, సంపదను సైతం గుర్తించలేరని అన్నారు. మరోవైపు జీవితంపట్ల కృతజ్ఞతతో ఉండి, తమకు లభించిన ప్రతి విషయాన్నీ విలువైనదిగా భావించేవారు మరింత సమృద్ధిని అనుభవిస్తారని వివరించారు. మనం ఎంత అదృష్టవంతులమో గుర్తిస్తూ, సంతృప్తితో జీవించడం ద్వారానే నిజమైన ఆనందాన్ని పొందగలమని పేర్కొన్నారు. ధన్యులమనే భావన, కృతజ్ఞతతో కూడిన జీవనశైలే అసలైన సంపద అని స్పష్టం చేశారు.

సంపద పట్ల కృతజ్ఞతను చాటే ధన త్రయోదశి

ధన త్రయోదశి రోజున మనం సంపాదించిన ధనాన్ని, విలువైన వస్తువులను ఒకచోట ఉంచి పూజించడం వెనుక ప్రత్యేకమైన అంతరార్థం ఉందని గురుదేవ్‌ వివరించారు. మన కృషితో సాధించిన విజయాలను, మన దగ్గర ఉన్న వనరులను గౌరవించుకోవడమే ఈ సంప్రదాయం ఉద్దేశమని తెలిపారు. మనకు ఇప్పటికే ఉన్న సంపదను గుర్తించి, దాని పట్ల కృతజ్ఞతను కలిగి ఉన్నప్పుడు మనలోని కొరత భావన క్రమంగా తొలగిపోతుందని చెప్పారు. అత్యాశ తగ్గి, సంతృప్తి పెరుగుతుందని పేర్కొన్నారు. అందువల్ల ధన త్రయోదశి కేవలం సంపదను పూజించే పండుగ మాత్రమే కాదు.. మన జీవితంలో ఉన్న ప్రతి మంచి విషయానికీ కృతజ్ఞతలు తెలిపే సందర్భమని ఆయన సందేశమిచ్చారు.

ధన త్రయోదశికి ఆయుర్వేద ఆవిర్భావంతోనూ ప్రత్యేక అనుబంధం ఉందని గురుదేవ్‌ శ్రీశ్రీ రవిశంకర్‌ పేర్కొన్నారు. ఈ పర్వదినం రోజున భగవాన్‌ ధన్వంతరి మానవాళికి ఆయుర్వేద జ్ఞానాన్ని అందించారని పురాణాలు చెబుతున్నాయని వివరించారు. మనిషి ఆరోగ్యంగా, శక్తివంతంగా జీవించేందుకు అవసరమైన ఔషధ మూలికల విజ్ఞానంతో పాటు వివిధ చికిత్సా విధానాలను ఆయుర్వేదం అందించిందని తెలిపారు. ఆయుర్వేదం కేవలం వ్యాధులను నయం చేసే వైద్య విధానం మాత్రమే కాదని, సంపూర్ణ ఆరోగ్యం, శ్రేయస్సు సాధించేందుకు మార్గం చూపే విజ్ఞానమని అన్నారు.

శారీరక దృఢత్వాన్ని కాపాడుకోవడం, రోగనిరోధక శక్తిని పెంపొందించుకోవడం ఎంత ముఖ్యమో, మానసిక ఆరోగ్యానికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం కూడా అంతే అవసరమని గురుదేవ్‌ సూచించారు. ప్రశాంతమైన, సంతోషకరమైన సమాజ నిర్మాణానికి శారీరక ఆరోగ్యంతో పాటు మానసిక ఆరోగ్యం కూడా కీలకమని పేర్కొన్నారు. ఆనందం కూడా ఆరోగ్యంలో అంతర్భాగమేనని, ప్రజలు సంతోషంగా లేనంత వరకు వారిని సంపూర్ణ ఆరోగ్యవంతులుగా పరిగణించలేమని అభిప్రాయపడ్డారు.

సంతోషం, ప్రేమ, కరుణే సంపూర్ణ ఆరోగ్యానికి పునాది

సంపూర్ణ ఆరోగ్యం అంటే కేవలం శరీరం వ్యాధుల బారిన పడకుండా ఉండటం మాత్రమే కాదని గురుదేవ్‌ వివరించారు. సంతోషంగా, ప్రేమతో, కరుణతో జీవించగలగడమే నిజమైన ఆరోగ్యానికి నిదర్శనమని తెలిపారు. ఈ సద్గుణాలన్నీ ప్రతి మనిషిలో సహజంగానే అంతర్లీనంగా ఉంటాయని చెప్పారు. మన జీవితంలో సానుకూల దృక్పథాన్ని పెంపొందించుకోవడం ద్వారా ప్రేమ, కరుణ, ఆనందం వంటి మంచి లక్షణాలు మరింతగా వికసిస్తాయని సూచించారు. ఈ గుణాలను ఆచరణలో పెట్టినప్పుడే వ్యక్తిగత జీవితంతో పాటు సమాజంలోనూ శాంతి, సంతోషం వెల్లివిరుస్తాయని ఆయన సందేశమిచ్చారు.

ధన త్రయోదశి అంటే మనలో ‘మనం సంపన్నులం.. మన జీవితంలో సమృద్ధి ఉంది’ అనే భావనకు బీజం వేసుకునే పవిత్రమైన రోజు అని గురుదేవ్‌ శ్రీశ్రీ రవిశంకర్‌ అన్నారు. మన ఆలోచనల్లో మొదలయ్యే ఈ సమృద్ధి భావన క్రమంగా భౌతిక జీవితంలోనూ ప్రతిబింబిస్తుందని వివరించారు. జీవితంలో అవగాహన, జ్ఞానం అనే దీపాలను వెలిగించుకున్నప్పుడు మనలో సంతృప్తి భావన పెరుగుతుందని, తద్వారా అత్యాశ, దారిద్ర్యం వంటి ప్రతికూల ఆలోచనల చీకట్లు తొలగిపోతాయని పేర్కొన్నారు.

అయితే సంతృప్తిగా, సమృద్ధిగా జీవించడం అంటే సోమరితనంతో ఉండటం కాదని ఆయన స్పష్టం చేశారు. లేమి భావనతో పనిచేయడానికి, సమృద్ధి, సంతృప్తి భావనతో కృషి చేయడానికి మధ్య ఉన్న తేడాను ప్రతి ఒక్కరూ గుర్తించాలని సూచించారు. మన జీవితంలో ఇప్పటికే ఉన్న ధనం, సంపద, అవకాశాల పట్ల కృతజ్ఞత కలిగి ఉండటంతో పాటు వాటిని సద్వినియోగం చేసుకోవాలని తెలిపారు. జీవితంలోని ప్రతి క్షణాన్ని ఆనందంగా, సంపూర్ణంగా ఆస్వాదించగలగడం కూడా ఒక గొప్ప సంపదేనని అన్నారు.

ఆధ్యాత్మికతే సమృద్ధి జీవితానికి పునాది

మన ఆత్మచైతన్యమే జీవితంలోని అనుభూతులు, ఆనందాలకు మూలాధారమని గురుదేవ్‌ వివరించారు. ఆ అంతర్గత చైతన్యాన్ని తెలుసుకుని, దానిని అనుభవించే మార్గమే ఆధ్యాత్మికత అని పేర్కొన్నారు. మన జీవితానికి ఆధ్యాత్మికతను పునాదిగా చేసుకున్నప్పుడు సంపద, సామర్థ్యాలు, అర్హతలు సహజంగానే అభివృద్ధి చెందుతాయని తెలిపారు. కేవలం భౌతిక సంపదను సంపాదించడమే కాకుండా, అంతర్గత ఆనందం, సంతృప్తి, కృతజ్ఞతతో జీవించడమే నిజమైన సమృద్ధికి అర్థమని గురుదేవ్‌ సందేశమిచ్చారు.