తెలంగాణ రైతులకు మేలు చేసే దిశగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకునేందుకు సిద్ధమవుతోంది. రైతులు తమ ధాన్యాన్ని వెంటనే విక్రయించకుండా నిల్వ చేసుకుని, మార్కెట్‌లో మంచి ధర లభించినప్పుడు అమ్ముకునేలా తొలి విడతలో 20 ప్రాంతాల్లో ఆధునిక సైలోలను ఏర్పాటు చేయాలని యోచిస్తోంది. ఈ కేంద్రాల్లో ధాన్యం శుభ్రపరచడం, ఆరబెట్టడం, తేమ శాతాన్ని 12 శాతానికి తగ్గించడం, దీర్ఘకాలం నిల్వ ఉంచడం వంటి సదుపాయాలను ఒకే చోట కల్పించనున్నారు.

ముఖ్యంగా జేఎస్‌ఆర్‌, ఆర్‌ఎన్‌ఆర్‌, హెచ్‌ఎంటీ రకాల ధాన్యానికి మార్కెట్‌లో మెరుగైన ధరలు లభించే అవకాశాలు ఉన్నాయని పౌరసరఫరాల శాఖ మంత్రి ఉత్తమ్‌కుమార్‌రెడ్డి తెలిపారు. ఆధునిక సైలోల ఏర్పాటు ద్వారా రైతులు పంటను తక్కువ ధరకు విక్రయించాల్సిన పరిస్థితి తగ్గుతుందని, అనుకూలమైన ధర వచ్చినప్పుడు అమ్ముకునే అవకాశం కలుగుతుందని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ఈ ప్రణాళిక అమలులోకి వస్తే ధాన్యం నిల్వ, నాణ్యత పరిరక్షణతో పాటు రైతుల ఆదాయానికి కూడా ప్రయోజనం చేకూరే అవకాశం ఉంది.

పంట చేతికి వచ్చిన వెంటనే ధాన్యాన్ని తక్కువ ధరకు విక్రయించాల్సిన ఇబ్బందుల నుంచి రైతులకు విముక్తి కల్పించేందుకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం ప్రత్యేక కార్యాచరణ రూపొందిస్తోంది. రైతులు తమ పంటను సురక్షితంగా నిల్వ చేసుకుని, మార్కెట్‌లో గిట్టుబాటు ధర లభించినప్పుడు విక్రయించుకునేలా రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ఆధునిక సైలోలను ఏర్పాటు చేయాలని యోచిస్తోంది. ఇందులో భాగంగా తొలి విడతలో 20 ప్రాంతాల్లో భారీ ధాన్యం నిల్వ కేంద్రాలను నిర్మించేందుకు ప్రభుత్వం కసరత్తు చేస్తోంది.

ఈ విషయాన్ని రాష్ట్ర పౌరసరఫరాల శాఖ మంత్రి ఉత్తమ్‌కుమార్‌రెడ్డి వెల్లడించారు. ధాన్యం నిల్వ సమయంలో జరిగే నష్టాలను తగ్గించడం, పంట నాణ్యతను కాపాడటం, రైతులకు మెరుగైన ధరలు అందేలా చూడటమే ఈ ప్రాజెక్టు ప్రధాన లక్ష్యమని ఆయన తెలిపారు. సైలోల ఏర్పాటు ద్వారా రైతులు పంటను వెంటనే విక్రయించాల్సిన అవసరం లేకుండా, మార్కెట్ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా అమ్ముకునే వెసులుబాటు కలుగుతుందని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.

శనివారం సచివాలయంలో అధికారులతో నిర్వహించిన సమీక్ష సమావేశంలో మంత్రి ఉత్తమ్‌కుమార్‌రెడ్డి ఆధునిక సైలోల ఏర్పాటుపై సమగ్రంగా చర్చించారు. ధాన్యం తేమ శాతాన్ని పరీక్షించడం, శుభ్రపరచడం, ఆరబెట్టడం, శాస్త్రీయ విధానాల్లో నిల్వ చేయడం వంటి అన్ని సదుపాయాలను ఒకే ప్రాంగణంలో ఏర్పాటు చేయాలని అధికారులకు సూచించారు. ఇందుకోసం అవసరమైన స్థలాలు, నిధులు, నిర్మాణ వ్యయం, నిర్వహణకు సంబంధించిన ప్రాథమిక అంచనాలను సిద్ధం చేయాలని ఆదేశించారు. సైలోల నిర్మాణం, నిర్వహణ ఖర్చులతో పాటు నిధుల సమీకరణ, అద్దె చెల్లింపుల విధానాలపైనా సమగ్రంగా పరిశీలించాలని స్పష్టం చేశారు.

ధాన్యం తేమ తగ్గించి నిల్వ చేసే అవకాశం

పంట కోత సమయంలో వరి ధాన్యంలో సుమారు 25 శాతం వరకు తేమ ఉంటుందని మంత్రి వివరించారు. ధాన్యాన్ని సరైన రీతిలో ఆరబెట్టడం, భద్రపరచడం కోసం తగిన సదుపాయాలు లేకపోవడంతో రైతులు అప్పటి మార్కెట్‌ ధరలకే పంటను విక్రయించాల్సి వస్తోందని పేర్కొన్నారు. ముఖ్యంగా మార్కెట్‌లో ధరలు తక్కువగా ఉన్న సమయంలోనూ ధాన్యం అమ్ముకోవాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడుతోందన్నారు. ఆధునిక సైలో కేంద్రాలు అందుబాటులోకి వస్తే ధాన్యాన్ని శాస్త్రీయ పద్ధతుల్లో ఆరబెట్టి, తేమ శాతాన్ని సుమారు 12 శాతానికి తగ్గించిన తర్వాత సురక్షితంగా నిల్వ చేసుకోవచ్చని తెలిపారు. తద్వారా రైతులు ధరలు అనుకూలంగా ఉన్నప్పుడు తమ పంటను విక్రయించుకునే అవకాశం ఉంటుందని మంత్రి వివరించారు.

ఆధునిక సైలోల్లో ధాన్యాన్ని నిల్వ చేసుకోవడం ద్వారా మార్కెట్‌లో ధరలు అనుకూలంగా ఉన్నప్పుడు రైతులు తమ పంటను విక్రయించుకోవచ్చని మంత్రి ఉత్తమ్‌కుమార్‌రెడ్డి తెలిపారు. తేమ శాతాన్ని తగ్గించి, నాణ్యతను కాపాడిన ధాన్యానికి క్వింటాల్‌కు రూ.5,000 నుంచి రూ.5,500 వరకు ధర లభించే అవకాశం ఉందని పేర్కొన్నారు. ముఖ్యంగా జేఎస్‌ఆర్‌, ఆర్‌ఎన్‌ఆర్‌, హెచ్‌ఎంటీ వంటి వరి రకాలకు దేశీయ, అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో మంచి డిమాండ్‌ పెరుగుతోందని వివరించారు.

20 ప్రాంతాల్లో సైలోల ఏర్పాటుకు కసరత్తు

తొలి విడతలో 20 ప్రాంతాల్లో ఆధునిక సైలోలను ఏర్పాటు చేయాలన్న ప్రతిపాదనను త్వరగా కార్యరూపంలోకి తీసుకురావాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ఇందుకోసం అనువైన ప్రాంతాలను గుర్తించి, ఆర్థిక, సాంకేతిక నిపుణుల సలహాలతో సమగ్ర ప్రణాళికలు రూపొందించాలని మంత్రి అధికారులను ఆదేశించారు. సైలోల నిర్మాణానికి అవసరమైన పెట్టుబడులు, నిర్వహణ బాధ్యతలు, రైతులకు అందించే సేవలకు సంబంధించిన ఖర్చులపై పూర్తి స్థాయిలో అధ్యయనం చేయాలని సూచించారు.

ఈ సైలోల వ్యవస్థ అందుబాటులోకి వస్తే ధాన్యం కొనుగోళ్ల సమయంలో రైతులపై ఉండే తక్షణ విక్రయ ఒత్తిడి తగ్గే అవకాశం ఉంది. పంటను సురక్షితంగా నిల్వ చేసుకునే సదుపాయంతో పాటు మార్కెట్‌ ధరలను పరిశీలించి అనుకూలమైన సమయంలో విక్రయించుకునే వెసులుబాటు కలుగుతుంది. అయితే ఈ ప్రాజెక్టు అమలుకు సంబంధించి స్థలాల ఎంపిక, పెట్టుబడుల సమీకరణ, నిర్వహణ విధానాలపై ప్రభుత్వం తీసుకునే తుది నిర్ణయాలు కీలకం కానున్నాయి.